سال انتشار: ۱۳۸۵

محل انتشار: سومین کنگره بین المللی بهداشت، درمان و مدیریت بحران در حوادث غیرمترقبه

تعداد صفحات: ۱

نویسنده(ها):

قاسم رییس اکبری – دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان مرکزی
مسعود یاوری – دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان مرکزی
محمدعلی هادی – دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان مرکزی

چکیده:

میانگین مرگ درجهان سالی ۵۰/۰۰۰/۰۰۰ نفر است و ۵/۳ میلیون نفر در اثر تروما می میرند که ۴/۱ میلیون نفر آن ناشـی از حوادث رانندگی می باشد همچنین هرسال ۱۵۰۰۰۰ نفر در جهان در اثر بلایای طبیعی می میرند و در سال ۳ میلیـون نفـر در اثر بیماری سل و ۳ میلیون نفر در اثر بیماری مالاریا در جهان ازبین مـی رونـد . بـین سـالهای ۱۹۸۷ تـا ۱۹۹۶ میـانگین خسارات مالی ناشی از بلایای طبیعی سالی ۱۴۰ میلیارد دلار بوده که ۷۰ میلیارد دلار آن در آسیا بوده اسـت بلایـای طبیعـی رخدادهایی هستند که انسان دخالت مستقیم در وقوع آنها ندارد ولی به علت گستردگی تأثیر بر منابع مـادی و انـسانی و قطـع روند طبیعی حیات خارج از ظرفیت تطابق ج وامع بوده و پتانسیل ایجاد بحران های بزرگ را دار ا می باشـند . بـه طوریکـه بـین سالهای ۱۹۷۶ تا ۱۹۹۶ بلایای طبیعی جان بیش از ۳ میلیون انسان را گرفته و زندگی بیش از ۸۰۰ میلیون نفر را تحت تـأثیر قرار دادند و با وجود اینکه ب رآورد خسارت ناشی از مرگ، جابجایی محل سکونت انسانها و تخریب ساختمانها و امکانـات شـهری بسیار مشکل است بلایای طبیعی بطور متوسط بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار در سال هزینه به بار می آورند . از سوی دیگر در دهه های اخیر بلایای طبیعی و تأثیر آنها بر جوامع انسانی روبه افزایش می باشد بطوریکه براساس گـزارش سـازمان ملـل خـسارت مالی وارده از بلایای طبیعی در جهان در سال ۱۹۹۵ بیش از سه برابر سال ۱۹۹۳ و بالغ بر ۱۸۰ میلیارد دلار بوده است . رشـد بالای جمعیت، افزایش شهرنشینی نابرابری اقتصادی و تغییرات اقلیمی زمین بویژه در کشورهای در حال توسـعه از علـل مهـم افزایش تأثیر بلایای طبیعی بر زندگی انسانهاست . از اینرو توجه به مقوله بلایای طبیعی و بحـران هـای ناشـی از آن در برنامـه ریزی های کلان کشورها از اهمیت خاصی برخوردار است . با توجه به اینکه ایران از لحاظ وسـعت، موقعیـت جغرافیـایی و تنـوع اقلیمی یکی از کشورهای بلاخیز دنیا محسوب می گردد و رتبه شـشم ر ا از ایـن نظـر داراسـت و همچنـین از ۴۰ نـوع بلایـای طبیعی ۳۱ نوع آن درایران ثبت شده است و در یک دهه اخیر حدود ۹۵۰ زمین لـرزه در ایـران رخ داده اسـت کـه در اثـر آن ۳۷۶۰۰ نفر کشته و ۵۳۳۰۰ نفر بجز تلفات و مصدومین زلزله ۱۳۸۲ بم آسیب دیده اند و طی ۹۰ سال گذشته ۱۵۰۰۰۰ نفر درایران در اثر بلایای طبیعی فوت کرده اند ) ۷۶ درصد زلزله ۶ درصد سیل و ۱۸ درصد سایر بلایا ) و از طرفی بخـاطر اینکـه از حدود ۶۸۰ شهر ایران تنها ۳ درصد در نواحی کم خطر از نظر زلزله قرار دارندوبا وجود اقلیم خشک ۵۰ درصد شـهرهای ایـران در معرض سیل هستند برنامه ریزی آموزشی و آمادگی اعضای تیم های امدادی از ضروریات کشور می باشد . به همین خاطر در سال ۱۳۷۹ در برنامه سوم توسعه سیاسی اقتصادی کشور و در مـاده ۴۴ ایـن قـانون بـا توجـه بـه نیـاز روز افـزون کـشور بـه سازماندهی نیروهای دخیل در مدیریت بحران مصوب گردید تا » طرح جامع امداد و نجا ت کشور « تهیه گردد . این طرح توسـط جمعیت هلال احمر ایران تهیه و پس از مراحل کارشناسی در ۱۷ فروردین سال ۱۳۸۲ به تـصویب هیـأت وزیـران رسـید و در تاریخ ۸۲/۱/۲۰ جهت اجراء به دستگاه های مذکور ابلاغ گردید . براساس این طرح » ستاد حوادث و سوانح غیرمترقبه کشور « به ریاست وزیر کشور تأسیس گردید . و در چهار مرحله پیشگیری، آمادگی، مقابله و بازسازی فعالیت خود را قـرار داد و ۲۱ گـروه تخصصی شامل وزارتخانه ها و سازمان های مربوطه در این زمینه با ستاد حوادث و سوانح غیرمترقبه همکاری می نمایند، که از آن جمله کار گروه تخصصی بهداشت و درمان به ریاست وزیر بهداشت و درمان در راستای ایجـاد سـاختار مـدیریتی، پـژوهش، تهیه برنامه آموزشی و ترتیب دادن مانورهای تخصصی تشکیل گردید . در این دستورالعمل برای سازمان های مختلف برنامه ها و شرح وظایف خاصی در نظر گرفته شده که وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی که یکی از سازمان های مهـم در حـوادث غیر مترقبه می باشد نیزدارای شرح وظایف خاص خود می باشد اما دراین دستورالعمل شرح وظایف تـیم هـا ی حـوادث غیـر مترقبه دانشگاه طبق ماده ۵ بخش برنامه ریزی بند ۳-۳ تهیه شرح وظایف اعضای تیم حوادث غیـر مترقبـه بـا دانـشگاهها مـی باشد لذا ما بر آن ش دیم تا با تدوین این کتاب گامی مفید در جهت مشخص کردن شرح وظایف و وسایل مورد نیـاز تـیم هـای حوادث غیر مترقبه دانشگاههای علوم پزشکی بر داریم .