سال انتشار: ۱۳۸۳

محل انتشار: نخستین کنگره انجمن ژئوپلتیک ایران

تعداد صفحات: ۲۲

نویسنده(ها):

دکتر حمید رضا محمدی – عضو هیئت علنی دانشگاه شهید بهشتی دانشکده علوم زمین گروه جغرافیا

چکیده:

دولتها همواره با دو منبع تهدید روبرو می باشند:
۱- تهدیدات داخلی ۲- تهدیدات خارجی
جکومت ها در برابر تهدیدات داخلی از نیروهای سرکوب گر، دادگاههای حقوقی و زندان ها استفاده می کنند، و در رویارویی با تهدیدات خارجی از دستگاه دیپلماسی، تشکیلات جاسوسی و در نهایت از نیروهای نظامی بعنوان سپر دفاعی بهره می گیرند.
دریای خزر واقعیتی جغرافیایی است که منشاء مناقشات میان کشورهای پنجگانه حوزه آن دریا و مداخلات کشورهای منطقه ای و فرا منطقه ای است. آنچه این واحد جغرافیایی را به عرصه منازعات و کشمکشها کشانده است، منافع ژئواکونومیک کشورهای ساحلی آن است که علیرغم چندین روش پیشنهادی، بهره برداری صحیح از منابع آن هنوز مورد توافق واقع نشده است و بجای رژیم حقوقی رژیم نظامیگری بر آن سایه افکنده است. به گونه ای که با وجود بیش از ۲ دهه از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، بخحث مربوط به مرزهای آبی آن سهم کشورها از منابع انرژی آن و دهها موضوع اقتصادی دیگر همچنان اساسی و مناقشه زا در صحنه منطقه ای و جهانی است. این ابهام و سردرگمی مسائل سیاسی- امنیتی ایران را در بستر چالش زا قرار داده است و بیم ان می رود که با گذشت زمان دایره حلقه مطالبات ژئوپلیتیکی ایران را تنگ تر نماید.