مقاله چهارتاقي خانه ديو، آتشکده اي نو يافته از دوره ساساني که چکیده‌ی آن در زیر آورده شده است، در پاييز و زمستان ۱۳۸۹ در باغ نظر از صفحه ۷۹ تا ۹۲ منتشر شده است.
نام: چهارتاقي خانه ديو، آتشکده اي نو يافته از دوره ساساني
این مقاله دارای ۱۴ صفحه می‌باشد، که برای تهیه‌ی آن می‌توانید بر روی گزینه‌ی خرید مقاله کلیک کنید.
کلمات مرتبط / کلیدی:
مقاله چهارتاقي
مقاله ساساني
مقاله ريوند سبزوار
مقاله خانه ديو
مقاله آتشکده آذربرزين مهر

نویسنده(ها):
جناب آقای / سرکار خانم: هاشمي زرج آباد حسن
جناب آقای / سرکار خانم: خادمي ندوشن فرهنگ
جناب آقای / سرکار خانم: موسوي كوهپر سيدمهدي
جناب آقای / سرکار خانم: نيستاني جواد

چکیده و خلاصه‌ای از مقاله:
بدون ترديد در مطالعات باستان شناسي مذهبي عصر ساساني، آتشکده ها و چهارتاقي ها از اهميت ويژه اي برخوردار است. آتش که در تعاليم دين زرتشت از عناصر مقدس و مورد احترام يکتا پرستان زرتشتي بود، در مدت نزديک به پنج قرن حکومت ساساني با احداث آتشکده ها و چارطاقي ها در سراسر امپراطوري تقدس ويژه اي يافت. چارطاقي نو يافته خانه ديو از جمله چهارتاقي هاي ارزشمند عصر ساساني است که برخي محققين خارجي و باستان شناسان ايراني به استناد متون پهلوي بندهشن و يشت هاي اوستا آن را به عنوان آتشکده آذر برزين مهر – يکي از سه آتشکده شاخص دوره ساساني – معرفي نموده اند. اگر چه در پژوهش هاي باستان شناختي انجام شده در اين بنا مدرک معتبري در تاييد اين مساله بدست نيامد، ليکن مطالعه انجام شده در اين بنا بيانگر آن است که اين چهارتاقي، هسته اصلي باقيمانده از بناي بزرگتري است؛ متشکل از چهار جرز سنگي، راهروي طواف، پادياو، بقاياي سکوي آتشدان، اتاق انتظار، که با توجه به موقعيت قرارگيري چهارتاقي در يک پشته سنگي کم وسعت و در بين کوه هاي سر به فلک کشيده ريوند در نوع خود منحصر به فرد بوده و از اهميت فوق العاده اي در شناخت آتشکده هاي ساساني برخوردار است. نظر به اهميت موضوع و جايگاه آتشکده ها در مطالعات مذهبي عصر ساساني و به ويژه از آن جهت که اين بنا تاکنون به طور علمي از منظر باستان شناختي مورد کاوش قرار نگرفته بود؛ هيات باستان شناسي ايران – لهستان براي نخستين بار طي دو فصل به مطالعه و کاوش در چارطاقي خانه ديو پرداخت. در اين راستا مقاله پيش رو با هدف تکميل مطالعات باستان شناختي بناهاي مذهبي عصر ساساني بر مبناي داده هاي باستان شناختي ضمن معرفي عناصر و فضاهاي معماري مکشوفه چهارتاقي خانه ديو، نکاتي را نيز بر مبناي متون پهلوي در خصوص اهميت و جايگاه آتشکده اذربرزين مهر ارايه مي نمايد.