سال انتشار: ۱۳۹۳
محل انتشار: هجدهمین همایش انجمن زمین شناسی ایران
تعداد صفحات: ۹
نویسنده(ها):
مهشید براتی – دانشجوی کارشناسی ارشد، زمین شناسی اقتصادی، دانشکده زمین شناسی، دانشگاه تهران
سروش مدبری – عضو هیئت علمی، دانشکده زمین شناسی، دانشگاه تهران

چکیده:
کانسار آهن کوهپایه در ۲۵ کیلومتری شمال شرقی شهر سمنان و در نقشه زمین شناسی ۱/۱۰۰۰۰۰ جام قرار گرفته است. این ناحیه در بردارنده سری های آتشفشانی، نفوذی و رسوبی متشکل از سنگ های آندزیتی، بازالتی، توف های اسیدی، سنگ های دیوریتی، شیل، ماسه سنگ و آهک می باشد. گدازه های آندزیتی این ناحیه میزبان اصلی کانه سازی آهن در منطقه هستند. کانی های تشکیل دهنده سنگ های آتشفشانی )ولکانیکی( منطقه، شامل کانی های روشن پلاژیوکلاز) ۴۸ تا ۵۸ %( با اندازه ۸۴۵ تا ۲ میلی متر و کانی های تیره ای چون آمفیبول ) ۳۸ تا ۳۵ %( می باشند. بافت غالب در این سنگ ها پورفیری تا تراکیتی است. کانی های تشکیل دهنده نفوذی های منطقه از نوع پلاژیوکلاز همراه با بلورهای تیره پیروکسن و آمفیبول می باشد. بافت کلی دیوریتها، ساب گرانولار تا پورفیری است. از لحاظ سری ماگمایی این سنگ ها همگی ساب آلکالن و از نوع کالکو آلکالن و در ارتباط با محیط های فرورانش می باشند. غنی شدگی در عناصر لیتوفیل درشت یونLREE و U ،Th ،Ba ،Rb ،Cs ،K )LILE( نسبت به عناصر دارای شدت میدان قوی ،Ta )HFSE( Y و Hf ،Zr ،Ti ،Nb و عناصر خاکی کمیاب سنگین HREE به عنوان شاخصهای ویژه وابسته به فرورانش، در سنگ های این منطقه مشاهده می گردد. به طور کلی ماگماتیسم در منطقه مورد مطالعه جزء گسترده بازه زمانی سنوزوییک ایران و در ارتباط با فرورانش نئوتتیس است