سال انتشار: ۱۳۸۴

محل انتشار: کنفرانس بین المللی قنات

تعداد صفحات: ۱۳

نویسنده(ها):

محمدرسول دهقانپور تفتی – واحد توسعه منابع آب کشاورزی و بهینه سازی مصرف مدیریت آب و خاک سازمان جه

چکیده:

برای اولین دفعه در سطح کشور و جهان از این فناوری نوین آب بندی با استفاده از ورق عایق پلیتون یا (ژئوممبران)Geomemberan در قسمتخشکان و هرنج قنوات استان یزد بمنظور افزایش راندمان انتقال آب در گالری قنات اجرا شد.
بهره برداری از آب قنات یکی از روشهای سنتی تامین آب می باشد این ابتکار اصیل ایرانی از دیرباز تاچند دهه قبل با تلاش و زحمات فراوانو صرف وقت و هزینه زیاد جهت احداث و همچنین احیا ومرمت وبازسازی آن منحصرا از سوی مالکین و شاربین قنات با پرداخت نفقه و یا کاکرد بر روی قنات و بر اساس اصول تجربی مقنی ها انجام می شده است. بعد از انقلاب شکوهمند اسلامی ایران حفظ و بازسازی قنات به عنوان یک سرمایه عظیم ملی مورد توجه خاص دستگاه های ذیربط کشور قرارگرفته و همه سالهبا تخصیص کمکهای بلاعوضدولتی جهت احیاء و مرمت قنوات ازسوی وزارت جهاد کشاورزی انواع عملیات مورد نیاز قنایی بر روی قنوات اجرا می گردد که این گونه پروژه ها با رعایت اصول فنی و اقتصادی که تا به حال وجود داشته بامشارکت مردمی انجام می گیرد و برماست که درجهت اجرای هر چه بهتر طرح احیا ومرمت قنوات بمنظور افزایش آبدهی آن چاره اندیشی نماییم و یکی از مهمترین معضلات استحصال آب از طریق قنوات از بدو ابداع هزاران سال قبل تا کنون تلفات زیاد آب در طول مسیر خشکان و هرنج بوده که روشهای متداول (کول گذاری و بتن ریزی و غیره) بدلایل زیادی از جمله زمان بری زیاد در اجرا و صرف هزینه های زیاد تاکنون ازکارایی مناسبی برخوردارنبوده، بطوریکه آبدهی قنوات در قسمت تران مناسب ولی درمظهر بسیار کم و با مشکل مواجه نموده است لذا مقالهحاضر تحلیلی دارد بر چگونگی افزایش راندمانانتقال آب در قنوات و ارائه راهکاری مناسب و برتر از وضعیت فعلی درجهت جلوگیری از تلفات آب در گالری قسمت خشکانو هرنج قنوات و با هدف افزایش راندمان انتقال آب از ۲۰ درصد به ۷۰ درصد با استفاده از پوشش ژئوممبران در کف و دو طرف دیواره های گالری قنات.