سال انتشار: ۱۳۸۴

محل انتشار: اولین همایش ملی حبوبات

تعداد صفحات: ۲

نویسنده(ها):

محمدجعفر آقایی – بانک ژن گیاهی ملی ایران
عباس میرآخورلی – بانک ژن گیاهی ملی ایران
غلامحسین جهانبین – بانک ژن گیاهی ملی ایران
عبدا.. حسن زاده – بانک ژن گیاهی ملی ایران

چکیده:

به منظور جمع‌آوری ژرم‌پلاسم عدس وحشی موجود در کشور و با توجه به گزارشاتی که از وجود این تنوع در نواحی مختلف کشور در منابع گیاهشناسی و هرباریوم‌ها موجود بود، در طرح جاری به شناسایی و جمع‌آوری این گیاهان اقدام گردید. قبل از اجرای این طرح تعداد ۳۱۵ نمونه عدس وحشی در کلکسیون بانک ژن موجود بود که تمامی آنها از خارج کشور دریافت گردیده بود و نمونه وحشی ایرانی در کلکسیون م وجود نبود. به منظور جمع‌آوری گونه‌های وحشی این گیاه در طی چهار فصل رشد با مراجعه به رویشگاهها،نیچ‌های اکولوژیک و نواحی کشت و کار این گیاه محل‌های رویش آن شناسایی و اقدام به جمع‌آوری بذور آن گردید. و بیش از ۲۰۰ نمونه‌ جمع‌آوری شده به کرج ارسال گردید. در اولین مرحله با استفاده از شکل ظاهری بذور اقدام به جداسازی نمونه‌های عدس زراعی از عدسهای وحشی گردیده و سپس نمونه‌های غیر زراعی در گلخانه کشت و براساس کلیدهای گیاهشناسی نمونه‌ها شناسایی شدند. به این ترتیب مشخص گردید که در ایران دو زیر گونه Lens culinaris Medik. subsp. culinaris و Lens culinaris Medik. subsp. orientalisپراکنش دارد که زیر گونه‌ اولی زراعی بوده و زیر گونه دومی بصورت وحشی در غرب و شمال غرب ایران یافت می‌گردد. به نظر می‌رسد در بسیاری از نقاطی که محققین قبلی از قبیل Rechinger (1979) وجود این زیر گونه را گزارش کرده بودند نمونه‌ها ناپدید شده‌اند و نواحی پراکنش کلی این زیر گونه در حال حاضر محدودتر از پراکنش گزارش شده بوسیله نامبرده است.