مقاله تعبيرات و اصطلاحات مولانا از عقل در مثنوي معنوي که چکیده‌ی آن در زیر آورده شده است، در پاييز ۱۳۸۶ در پيك نور- علوم انساني از صفحه ۳۳ تا ۴۵ منتشر شده است.
نام: تعبيرات و اصطلاحات مولانا از عقل در مثنوي معنوي
این مقاله دارای ۱۳ صفحه می‌باشد، که برای تهیه‌ی آن می‌توانید بر روی گزینه‌ی خرید مقاله کلیک کنید.
کلمات مرتبط / کلیدی:
مقاله اصطلاحات کلامي در ادبيات
مقاله مولوي
مقاله مثنوي
مقاله عقل
مقاله عشق

نویسنده(ها):
جناب آقای / سرکار خانم: عسكري علي

چکیده و خلاصه‌ای از مقاله:
در ادبيات عرفاني ما، در هر دو حوزه نظم و نثر، سخن از عقل و اقسام و مراتب آن بسيار است. گاهي از آن تمجيد و ستايش شده است و گاهي نيز نکوهش، به ويژه وقتي که پاي عشق در ميان باشد و عقل در مقابل عشق قرار گيرد. بيشترين مطالب را درباره عقل و اقسام و مراتب آن، مولانا در اثر عظيم خود مثنوي معنوي ارایه کرده است. با اينکه او اين مطالب را از نظر علمي و فلسفي، سيستماتيک و منظم مطرح نکرده است مي توان گفت در اين موضوع عاليترين مطالب را عرضه نموده است. به طور کلي، تعبيرات مولانا را از عقل مي توان به دو گروه عمده عقل ممدوح و عقل مذموم تقسيم کرد. تعبيرات و اصطلاحات او از عقل ممدوح عبارت اند از: عقل کل، عقل کلي، عقل کامل، عقلِ عقل، عقل ايماني، عقل روشن و عقل خدادادي، و از عقل مذموم عبارت اند از: عقل جزوي، عقل تحصيلي، عقل پاي سست، عقل کاذب، عقل بحثي، عقل عام، عقل اسير، عقل مفلسف و…. دليل نکوهش مولانا از عقل جزیي و نظاير آن اين است که اين عقل پا را از حد خود فراتر مي نهد و از قلمرو مجاز خود که امور مادي و اين جهاني است خارج مي شود و معمولا کارش سود جويي و حيله گري است.